Lefatshe Lotlhe - Potasiamo Naetereite e e kwa Godimo: Tharabololo ya Dikhemikhale e e Akaretsang Tsotlhe
Dikarolo tse dikgolo tsa Tiriso
Mo lefelong la temothuo, potasiamo naetereite ya rona ke monontsha wa phetogo. E neelana ka mosola wa dikotla tse pedi, e tlamela ka bobedi potasiamo le naeterojene, dielemente tse pedi tse di botlhokwa mo kgolong ya dimela. Potasiamo e botlhokwa mo go laoleng motsamao wa metsi mo gare ga dimela, go tokafatsa kgotlelelo ya tsona mo komelelo, mogote, le kgatelelo ya serame. Gape e na le seabe se se botlhokwa mo go tokafatseng boleng jwa maungo le merogo, go tokafatsa mmala wa tsona, tatso, le botshelo jwa shelofo. Ka fa letlhakoreng le lengwe, naeterojene ke yone e e agang diporoteine le chlorophyll, e rotloetsa go gola ga matlhare a a matala le go oketsa tiro ya photosynthesis. E ka tswa e le masimo a kofi a a anameng kwa Amerika Borwa, ditlhare tsa dinamune kwa Mediterranean, kgotsa masimo a raese kwa Asia, balemirui ba tshepa potasiamo nitrate ya rona go oketsa dijalo le go tokafatsa boitekanelo ka kakaretso jwa dijalo tsa bone. E ka dirisiwa ka mekgwa e e farologaneng jaaka go gasetsa matlhare, go nosetsa ka go rothisa, kgotsa go nontsha mmu, go netefatsa go tsewa ga dikotla ka tshwanelo ke dijalo.
Mo intasetering ya dijo, potasiamo naetereite e na le hisitori ya tiriso e e sa bolong go nna teng. E dirisiwa jaaka selo se se bolokang dijo, bogolosegolo mo dinameng tse di fodisitsweng. Ka go thibela kgolo ya dibakateria tse di kotsi, e thusa go atolosa botshelo jwa shelofo jwa ditlhagiswa tse di jaaka bacon, ham, le salami. Mo godimo ga moo, e thusa mo go nneng le mmala o o tlwaelegileng le tatso mo dinameng tseno tse di fodisitsweng. Tiriso ya yona mo dijong e laolwa ka kelotlhoko go fitlhelela maemo a a gagametseng a pabalesego a boditšhabatšhaba, go netefatsa gore bareki ba ka itumelela ditlhagiswa tseno kwa ntle ga matshwenyego ape a boitekanelo.
Intaseteri ya dithunyi e kolota bontsi jwa go phatsima le go phatsima ga yone ka potasiamo nitrate ya rona. Jaaka sedirisiwa sa botlhokwa se se dirang gore go nne le okosejene, se tlamela ka okosejene e e tlhokegang gore dikarolo tsa lookwane di tuke thata mo dithunyi. Fa e kopantswe le dikhemikale tse dingwe, e dira gore go kgonege go tlhama mebala e e phatsimang le ditlamorago. Go tswa mo dipontshong tse dikgolo kwa meletlong ya boditšhabatšhaba e e jaaka Fourth of July kwa United States go ya kwa meletlong ya Maitsiboa a Ngwaga o Mosha kwa Sydney, kwa Australia, potassium nitrate ya rona ke yone e e tlhotlheletsang dipontsho tse di kgatlhang tse di bonesang loapi bosigo.
Mo intasetering ya go dira galase, potasiamo naetereite e dirisiwa go tokafatsa boleng le go tshwarelela ga dikumo tsa galase. E thusa mo go fokotseng themperetšha ya go nyerologa ga galase, go dira gore thulaganyo ya tlhagiso e nne le maatla a mantsi - e e nang le matswela. Mo godimo ga moo, e dira gore galase e kgone go emelana le dikhemikale le go nna maatla ka metšhini, mme seno se dira gore e tshwanele ditiriso tse di jaaka dijana tsa galase tsa maemo a a kwa godimo, dilense tsa matlho le galase e e dirisiwang mo intasetering ya didirisiwa tsa ileketeroniki.
Ditlhaloso
| Leina la Kumo | Potasiamo naetereite | |||||||||
| Fomula ya Khemikhale | KNO3 | |||||||||
| Bokete jwa Molekhule | 101.10 | |||||||||
| Tebego | Poire e tshweu | |||||||||
| Ntlha ya go Nyeletsa | 334 °C | |||||||||
| Kitlano | 2.109 g/sm3 | |||||||||
| CAS NO | 7757 - 79 - 1 | |||||||||
| Khoutu ya HS | 28342110 | |||||||||
| NO YA EINECS | 231 - 818 - 8 | |||||||||
| Kopo | Menontsha, mouwane wa tlhobolo, dithunyi, galase | |||||||||
Letlhare la Taolo ya Boleng
| Leina la Kumo | Potasiamo naetereite | ||||||
| TEMA | MOKGELE | TSHEKATSHEKO | |||||
| BOIPHEPHI | 99.4% MOTSOTSO | 99,42% | |||||
| N | 13.5% MOTSOTSO | 13,52% | |||||
| K2O | 46% MOTSOTSO | 46,08% | |||||
| KHAWA | 0.15% BOGODIMO | 0.14% | |||||
| DIKHOLORITE (jaaka Cl-) | 0.02%BOGODIMO | 0.02% | |||||
| SALEFEITE (jaaka SO4 2-) | 0.01% BOGODIMO | 0.01% | |||||
| KHABONATE(jaaka CO3 2-) | 0.01% BOGODIMO | 0.01% | |||||
| GO BONA METSI | 0.25%BOGODIMO | 0.23% | |||||
| DILO TSE DI SA NTLHOBOKANG MO METSING | 0.03% BOGODIMO | 0.01% | |||||
Ka bokhutshwane
Potassium Nitrate ya rona ya Lefatshe Lotlhe - e e Kwa Godimo e phuthetswe mo ditshoding tse di kgethegileng, tse di sa tseneng mowa go boloka botsitso jwa yone jwa dikhemikhale ka nako ya polokelo, dipalangwa, le go tshwara. Setlhopha sengwe le sengwe se dira diteko tse di tseneletseng tsa taolo ya boleng, go akaretsa le tshekatsheko ya bophepa, go tlhomamisa diteng tsa potasiamo le naeterojene, le ditshekatsheko tsa tiragatso. E ka tswa o le motlhagisi wa temothuo mo Aforika, motlhagisi wa dijo kwa Yuropa, motlhagisi wa dithunyi kwa Asia, kgotsa motlhagisi wa digalase kwa Amerika Bokone, potasiamo nitrate ya rona ke tharabololo e e ikanyegang le e e dirang sentle e o ka ikaegang ka yone. E fana ka motswako o se nang seam wa boleng, tshebetso, le polokeho, ho netefatsa hore e kopana le ho feta ditlhoko tsa hao tse itseng tsa indasteri.








